Posted on 03 May 2013
Tags: Rwanda, Rwanda aid, Rwanda construction, Rwanda Genocide, Rwanda house, Rwanda Materials, Rwanda Ngoma, Rwanda RURA, Rwanda survivors
The Rwanda Utilities Regulatory Authority [RURA] promised to construct a house for a 61 year old man Alexis Rwakarema, a 1994 genocide survivor in Rukumberi who has been staying in other people’s home with his 6 children for the past 19years.
RURA took on this discussion as one way of helping vulnerable people in this area who suffered the 1994 genocide against the Tutsi since this place was badly affected.
As said by Beathee Mukangabo from RURA they decided to help this area, because it’s one area with very bad history of the genocide.
“We were helped by IBUKA and the National Commission Against the Genocide [CNLG] to select this area because it has very many people suffering all because of the bad incident that happened to them”, said Mukangabo.
In his words, Rwakarema thanked RURA for the help saying that he was so happy that at last he was going to leave his children somewhere.
It was however noted that the genocide survivor’s social wellbeing was improving a lot in this area compared to the past years by Callixte Kabandana from ARGR an association for genocide survivors in Rukumberi.
RURA did not only help this elderly man but also other 5 families of genocide survivors which they promised to continue helping in any way possible.
These people were encouraged to always strive for self-reliance which will help them gain self-respect.
Posted on 30 April 2013
Tags: Rwanda, Rwanda aid, Rwanda construction, Rwanda Genocide, Rwanda house, Rwanda Materials, Rwanda Ngoma, Rwanda RURA, Rwanda survivors
Rwakarema Alexis umusaza w’imyaka 61 y’amavuko utishoboye warokotse Jenocide yakorewe abatutsi mu Rwanda mu 1994,akaba yari amaze imyaka 19 acumbitse atarubakirwa, agiye kubakirwa inzu n’ikigo cy’igihugu gishinwe kugenzura inzego zimwe z’imirimo ifitiye igihugu akamaro (RURA).
Uyu musaza abana n’abana batandatu akaba yari amaze imyaka 19 acumbitse atagira aho yakwita iwe yaba. Ikigo RURA kiyemeje kumwubakira inzu n’igikoni ndetse n’ubwiherero.
Mbere yari yubakiwe n’abari muri TIG inzu y’amatafari y’ibyondo (inkarakara) iza guhita isamburwa n’umuyaga atarayitaha bityo gahunda yo kongera kubakirwa ngo yari itarongera kumugeraho.
Mu gikorwa cyo gushyira ibuye fatizo ahazubakwa iyo nzu, Mukangabo Beathee, umuyobozi mukuru muri RURA ushinzwe abakozi yavuze ko bahisemo gufasha abanya-Rukumberi bacitse ku icumu batishoboye kuko ari ahantu hafite amateka yihariye kuri Jenocide.
Yagize ati”Twahisemo Rukumberi kuko ari ahantu hafite amateka yihariye kuri Jenocide tubifashijwemo na Ibuka na CNLG ku rwego rw’igihugu badufasha guhitamo hano kuko hari abantu bababaye cyane nkuko mubyibonera.”
Mu ijambo rigufi cyane yagejeje kubari aho yavuze ko ashimiye abagize uruhare muri icyo gikorwa ndetse ko abasabiye umugisha kuma Mana.
Yagize ati ”Muri make icyi gikorwa kiranshimishije cyane kuko mbonye iwanjye. Ikinshimishije ni uko noneho ngize nicyo mba ntasiga abana banjye bandagaye nta bindi byinshi mvuga twese Yezu Christu aduhe umugihsa.”
Uhagarariye association y’abarokotse Jenoside b’ I Rukumberi (ARGR) Kabandana Callixte, yavuze ko imibereho y’abacitse ku icumu muri Rukumberi igenda ibamo myiza ugereranije n’ imyaka yashize kuko ngo byari bibi cyane.
Umunyamabanga nshingwabikorwa w’umurenge wa Rukumberi, Nyamutera Emmanuel aherutse gutangaza ko hakiri amazu atari make y’abacitse ku icumu rya Jenocide iRukumberi ameze nabi kuburyo bugaragara.
Uretse kubakira uyu mugabo utishoboye, RURA yanatanze ibikoresho by’ibanze kumiryango itanu itishoboye yarokotse Jenocide ndetse iniyemeza kubaba hafi babafasha uko bizabashobokera. RURA yakanguriye abatishoboye bafashijwe guharanira kwigira.
Posted on 20 March 2013
Tags: Rwanda, Rwanda environnement, Rwanda habitation, rwanda management, Rwanda Ngoma, Rwanda protection water
Mu rwego rwo kurushaho kubungabunga umuco mwiza wo kugira isuku mu banyarwanda, mu karere ka Ngoma abaturage basabwe gufata amazi ava kumazu yabo bakayakoresha
mu kugira isuku ku mubiri ndetse no kuri roho birinda amakimbirane.
Kudafata amazi ava ku mazi byagaragaye ko bitera amakimbirane mu baturanyi kandi ngo ayo mazi abaturage bigishijwe bayafata akajya abafasha mu bikorwa by’isuku.
Umunyamabanga nshingwabikorwa w’akagali ka Kinyonzo mu murenge wa Kazo, Kamanzi Lucien, yatangarije itangazamakuru ko ubukangurambaga mu gufata amazi ava kumazi buri gukorwa kugirango imvura izajye kugwa bararangije kubikora.
Kamanzi yagize ati ”Turi gukora kuburyo umuturage agira isuku kandi akarushaho kugira umuco wo kutabangamirana. Ati “Abaturage turi kubashishikariza kugira imbuga isa neza no gutura ahari isuku.”
Abaturage nabo bavuga ko mugukangurirwa gufata amazi kumazi bamenyeyemo akamaro bifite kandi ngo bagiye kubyitaho kugirango bitangirane n’igihe cy’ imvura yo mu kwa kane.
Bamwe mubaturage ariko bagaragaje imbogamizi y’ubukene kuri iyi gahunda yo gufata amazi ngo kuko bisaba byibuze kugira uburyo n’ ubushobozi. Kuri izi mpungenge abaturage basabwe gukoresha uburyo bworoshye kandi bungana n’ubushobozi bwabo.
Bumwe muri ubu buryo ngo ni ugucukura icyobo aya mazi yajya ajyamo aho kujya guseyera umuturanyi.
Ibibazo byo kudafata amazi yo kumazu bikunda guteza umwuka mubi hagati y’abaturanyi,aho usanga anasenyera abantu. Mu rwego rwo gukumira amakimbirane nkaya ndetse no kwita kubidukikije harwanywa isuri ,buri muturage asabwa gufata amazi ava kunzu ye.
Posted on 26 February 2013
Tags: Rwanda contribution, Rwanda development, Rwanda Ngoma, Rwanda partnership, Rwanda people

Kuba iyo abantu bakize bahita bava mu byaro bakajya mumijyi, bamara kugerayo ntibibuke aho baturutse ngo bahateze imbere bituma ibyaro bitihuta mu iterambere.
Abiga bakaminuza, abacuruzi ndetse naba rwiyemezamirimo nibo bashyirwa mu majwi ko usanga badateza imbere aho bakomoka.
Abatuye akagali ka Mutendeli umurenge wa Mutendeli umudugudu w’akarimbu bavuga ko igihe cyose abize bakabona imirimo ikomeye, ndetse n’abacuruzi bakomeye bakomaka mu mudugudu runaka iyo bahuye ngo bateza imbere aho bakomoka gusa ngo usanga biba hake.
Aba baturage barashima cyane ubufatanye bwababashije gutera imbere mubakomoka mu mudugudu wabo w’akarimbu uburyo babafashije mu kubagira inama yo guhinga neza ndetse bakanabashakira ifumbire.
Uwitwa Thomas yavuze ko bashima ubufatanye bw’abakomoka muri uyu mudugudu
Yagize ati ”Abakomoka mu mudugudu wacu dushyira hamwe kandi nugiye kure ntiyibagirwa iwabo.Urugero nkuwitwa Bikomeye yarangije kwiga muri USA ariko ubu yafashije mu buhinzi bwacu hano iwacu none ubu umusaruro wariyongereye.”
Bikomeye Jean Chrysostome uvugwa n’aba baturage aherutse kurangiza amashuri ye muri leta zunze Ubumwe za Amerika, akomoka muri uyu mudugudu akaba ashimwa n’abaturage ko ayabafashije mu buhinzi bwabo ngo bube ubwa kijyambere.
Ubwo twaganiraga nawe, yavuzeko yishimira ko abaturage b’iwabo biteje imbere mu buhinzi nyuma yuko umushinga ahagarariye ubahereye ifumbire none bakaba baragize umusaruro mwiza.
Yagize ati ”Intego yacu ni ukuzamura abaturage ariko bivuye mubitekerezo byabo bagahitamo icyo babona cyabateza imbere twe tukabafasha mu kubagira inama n’ubundi bufasha bushoboka. Iyi ntego kandi tuzayigeraho kuko byatangiye kugaragara.”
Uyu mudugudu mubantu bahakomoka harimo umupadiri umwe, uwo warangije muri Amerika, ndetse n’abandi barangije kaminuza bakorera hirya no hino mu Rwanda.
Posted on 05 February 2013
Tags: Rwanda, Rwanda houses for lent, Rwanda housing, Rwanda Ngoma, Rwanda Problem, Rwanda workers
Abantu bakorera mu karere ka Ngororero bakomoka hanze y’akarere bavuga ko nubwo ikibazo cy’abakenera ibyumba byo kuruhukiramo kubantu bari kurugendo (maisons de passage) kigenda gikemuka, abakenera amazu yo guturamo igihe kirekire baracyafite ikibazo cyo kutayabona.
Akenshi usanga amazu ahaboneka ari mato cyane, ari ahantu hadatunganye kandi yubatse kuburyo bw’amazu y’ubucuruzi ugasanga abenshi bahitamo gukomeza gutaha hanze y’akarere.
Ndayambaje Ferdinand, umwe mubantu bakorera muri ako karere yemeza ko ikibazo cy’amacumbi kubantu bakenera gukodesha amazu igihe kirerekire kikiri imbogamizi ku gutura mu mujyi wa Ngororero cyane cyane kubantu bafite imiryango cyangwa abantu benshi babana.

Umujyi wa Ngororero ntamazu yo guturamo akodeshwa ahagije ufite
Kuba amacumbi akiri makeya muri uwo mujyi ngo bishobora kuba inzitizi kuri gahunda ya minisiteri y’ubutegetsi bw’igihugu isaba abakozi ba leta gutura aho bakorera mu rwego rw’imigendekere myiza y’akazi bashinzwe.
Abakozi bakaba basaba abikorera gushora imari muri uwo mujyi batekereza ku kubaka amazu akodeshwa kuko byanabaha inyungu ukurikije n’abantu bagenda baza gukorera mu karere ka Ngororero nk’akarere karimo kwihutisha gahunda yo guhanga imirimo itanga akazi kubantu benshi.
Posted on 03 January 2013
Tags: Rwanda, Rwanda Market, Rwanda Ngoma, Rwanda Security, Rwanda traders

Abacururiza mu isoko rikuru ry’akarere ka Ngoma,barasaba ko bakongererwa abashinzwe umutekano muri iri soko kuko abajura bagenda bakaza umurego.
Abavuga ko bibasiwe cyane ni abacururiza hasi aho ngo umujura afata ibicuruzwa akiruka maze za local defense force kuko harimo ebyiri zonyine zamwirukankana akazicika.
Umucuruzikazi ucuruza ibirayi we abona muri iri soko hakagombye kujya harindwa n’inkeragutabara.Icyi gitekerezo agihuriyeho n’abandi bakorera muri iri soko nkuko bagiye babidutangariza.
Yagize ati”Aba balokodifense usanga iyo umuntu yibye akiruka baza bavuga ngo arabacitse cyangwa yaba atorokanye agakapu ugasanga baje bazanye agakapu karimo ubusa gusa ibindi byibwe ukibaza uko uwari wibye yabacitse.
Isoko rya Kibungo rifite urwinjiriro rumwe gusa ,usanga abantu iyo binjira muri iri soko baba babyigana bityo abajura bikaborohera kubakora mu mifuka bakabiba.
Umunyamabanga nshingwabikorwa w’akarere ka Ngoma,Muzungu Gerard avuga kuri icyi cyifuzo cyuko abalokodifense basimbuzwa inkeragutabara yavuze ko bigiye gusuzumwa maze byaba ngombwa bikigirwa munama y’ umutekano ikaba ariyo ifata umwanzuro.
Yabisobanuye agira ati”tuzakorana nabacuruzi nibabona ari ngombwa inkeragutabara ari ngombwa tuzabijyana byigweho ariko ndibaza ko bizaganirwaho munama y’ umutekano bigafatirwa umwanzuro.”
Si ubwambere havugwa ubujura muri iri soko kuko hari hashize iminsi havugwa ubujura bwo mu mifuka aho ngo hari abajura bagiye bafatwa baturutse muyindi migi baje kwiba ku munsi w’ isoko.
Posted on 28 December 2012
Tags: Rwanda Christmas day, Rwanda contribution, Rwanda leaders, Rwanda Ngoma, Rwanda people, Rwanda Security

Mugihe akenshi mu minsi mikuru usanga hakunda kugaragara ibyaha byo gukubita no gukomeretsa kubera ubusinzi bukunda kugaragara mu minsi mikuru,akarere ka Ngoma ko karishimira ko uyu munsi muri uyu mwaka wagenze neza nta rugomo rubaye.
Umunsi mukuru wa Noheri uba 25 /12 buri mwaka. Mukwizihiza uyu munsi mukuru abaturage bakunda kunywa bagasinda maze bamwe bakaba banarwana bagakubitana amacupa.
Akarere ka Ngoma karishimira ko uyu munsi wabaye mu ituze n’umudendezo ntawuhungabanije umutekano arwana cyangwa yiba.
Umuyobozi w’akarere ka Ngoma, Nambaje Aphrodise ,avuga ko kuba byaragenze neza babikesha ubufatanye n’abaturage babungabunze umutekano ndetse n’ inzego z’umutekano zabaye maso.
Yagize ati ”Icyi ni ikintu cyo kwishimira kuko byari byarabaye nk’umuco ko abantu basinda kumunsi nk’uyu ndetse bikanakurura urugoma bakomeretsanya banakubitanye amacupa. Kuri noheri ntabikorwa nkibyo byagaragaye, bikaba ari ibyo kwishimirwa.”
Uyu muyobozi kandi yasabye abaturage kuzakomeza kurangwa n’uwo muco wo kwiyubaha birinda ubusinzi ku munsi wa bunani (umwaka mushya),birinda gusinda kuko bihanirwa.
Kuruhande rw’abaturage bo uyu mutekano ntibavuga rumwe kumpamvu yaba yarawuteye. Hari abavuga ko kutarwana byatewe nuko iyi noheri yabaye hari ubukene bityo ko ntawari kubona amafaranga yo gusinda ngo bageze aho barwana.
Abandi nabo bemeza ko kubera imbaraga zashyizwe mu baturage bigishwa ububi bwo gusinda ndetse no gusesagura,byaba aribyo byatumye ntawusinda ngo agere aho arwana.
Hari n’ababona ko kudasinda muri iyi minsi mikuru byaba byaratewe nuko banyarwanda bamaze kugira imyumvire ihanitse mu kubasha gucunga umutungo.
Ubusinzi muruhame burahanirwa nkuko umuyobozi w’akarere ka ngoma yabigarutseho mukiganiro twagiranye ,kuri uyu wa 26/12/2012 yongeyeho ko uwirinze ubusinzi aba yiteje imbere yirinda gusesagura.
Posted on 28 December 2012
Tags: Rwanda ending year parties, Rwanda food, Rwanda Ngoma, Rwanda price

Bamwe mu batuye mu mujyi wa Kayonza bavuga ko iminsi mikuru isanze bitameze neza mu mifuka ya bo kuko nta faranga riri kuboneka muri iyi minsi mikuru. Ibiciro ngo ntibyazamutse ku buryo budasanzwe, ariko hari abajya mu isoko babura icyo bahaha kubera amafaranga yababanye make.
Mu gihe nk’iki abantu bose baba bashishikajwe no guhaha iby’iminsi mikuru, ariko umuntu arajya mu isoko agasanga biramurenze kubera amafaranga yabuze nk’uko Mukanyirigira Dativa uhahira mu isoko rya Kayonza abivuga.
Abacururiza muri iryo soko na bo bemeza ko nta mafaranga bari kubona n’ubwo abaguzi baza mu isoko cyane nk’uko Mutumwinka Kayitesi ucuruza ibiribwa mu isoko rya Kayonza abivuga. Agira ati “Abaguzi baraza ariko benshi baba bashaka ko ubahera ku kiranguzo kandi ntibyashoboka, natwe ntitwaba dukora twunguka bigenze gutyo”
Ibura ry’amafaranga mu baturage b’i Kayonza ngo ryaba rishingiye ku mvura yaguye nabi ikangiza imyaka y’abaturage nk’uko bamwe mu bo twaganiriye babyemeza. Hari impungenge ko abaturage bashobora kuzagira ikibazo cy’inzara kubera iyo mvura yaguye ikabangiriza imyaka.
Abayobozi b’imirenge yahuye n’ikibazo cy’imvura nyinshi bavuga ko igisigaye ari ukuzatabariza abaturage mu gihe bizaba bigaragara ko ikibazo cy’inzara cyakomye. Imirenge ya Murundi, Ndego, Rukara na Mwili niyo yahuye n’ikibazo gikomeye cy’imvura yaguye nabi ikangiza imyaka.
Posted on 28 December 2012
Tags: Rwanda celebration, Rwanda Christmas party, Rwanda cooperatives, Rwanda food, Rwanda Ngoma, Rwanda price
Mugihe bamwe mubaturage bavuga ko iminsi mikuru ya Noheri n’Ubunani ibasanze mubukene butoroshye ndetse no kuyizihiza uko bisanzwe bitoroshye, ababa mu bimina bitandukanye bo ikibazo cy’umunsi mukuru baragikemuye.
Nkuko basanzwe bagurizanya amafaranga mubyo bita ikibina, mu rwego rwo kwizihiza umunsi mukurur neza barya ku kadahingwa (inyama), ababa mubimina bitandukanye bahisemo kugura ikimasa bakakigabana mu nyungu bungutse uyu mwaka.
Ubusanzwe inyungu ziva mu buryo bo hagati yabo bagurizanya amafaranga maze bakungukirana.iz nyungu zibikwa mu isanduku akaba ari nazo zivamo inka y’umunsi mukuru.
Umusaza umwe uba mu kimina cyo mu karere ka Ngoma ,ubwo yavaga kugabana inyama ,yavuze ko ikimina kimukuye ahakomeye kuko atari kubona ayo kugura inyama ngo yizihize umunsi mukuru.
Yagize ati”Mwana wa burya kuba nyakamwe biragatsindwa,ubuse iyo ntajya aho abandi bari ngo nanjye njye mubimina nari kuba uwande uyu munsi koko ,habe n’urupfusha ngo ndarufite rwo nari kugura akanyama.ariko ubu ngaka nshyiriye abana n’umukecuru wanjye.”
Uretse kuba bagabana inyama bakuye munyungu z’ikibina,baranasabana bakanwa bakanarya iyo basoza umwaka ibyo byose bikava mu nyungu z’abaguza bashaka kuyakoresha maze bakungukira ikimina.
Abantu benshi bahitamo kuguza mubimina kuko ntangwate baba bafite zo gutanga ku mabanki,bityo bitewe nuko mu kimina baba baziranye kandi bizerana bakayamuha.
Ibimina bigenda biri mubifasha abaturage mu kwiteza imbere kuko bibafasha kwizigamira birinda gusesagura,aho bahura buri cyumweru cyangwa gihe runaka bumvikanyeho bakagenda batombora umuntu umwe baha amafaranga bose,bityo kugera igihe buri wese bamuhaye.
Posted on 28 December 2012
Tags: Rwanda ending year parties, Rwanda food, Rwanda Ngoma, Rwanda price

Ibiribwa bitandukanye ku masoko yo mukarere ka Ngoma ntabwo byigeze bizamuka nkuko byari bimenyerewe mu minsi mikuru kubera impamvu z’amikoro make yatumye abakiriya baba bake ku masoko.
Umuceri, inyama ndetse n’ibindi biribwa bikunda kuribwa muminsi mikuru nibyo byakundaga guhenda mugihe cy’ iminsi mikuru.
Bitandukanye n’ indi myaka yashize mugihe cy’ iminsi mikuru,uyu mwaka ibiciro by’ibi biribwa ku masoko ntabwo byazamutse kuko abenshi bahisemo kwirira ibyo bari basanganwe.
Abacuruzi ku maso nabo bemeza ko abakiriya bari bake bagereranije n’abo bari biteze.
Umucuruzi ucuruza umuceri n’ ibirungo mu isoko rya Kibungo yagize ati ”Byarahindutse kabisa abaturage nta mafaranga bafite, abakiriya ni bake ntabwo bisanzwe mu minsi mikuru.Ibiciro ntacyahindutse kuko byiyongera iyo babaye benshi”
Kurundi ruhande ngo Inyama zo ntabwo ziburira kuko abazicuruza bo bavugaga ko babonye abakiriya benshi ugereranije n’indi minsi isanzwe.
Umucuruzi w’inyama twasanze ahacururizwa inyama muri iri soko yagize ati” Abaguzi baraza neza rwose ubu turikubaga inka urukurikirane kuko zihita zishira.Ibiciro nabyo ntago twongereye ni 1600 Rwf imvange naho iroti ni 1800Rwf.”
Ubu bukene buje nyuma yuko muri aka karere hamaze iminsi havugwa izamuka ry’ ibiciro ku masoko,gusa ubu biragenda bigabanuka bitewe nuko ibiribwa bigenda byera n’ibishyimbo n’ ibirayi.